Tundu Lissu Ahukumiwa Miaka Minne Jela, Aachiwa Huru Kwenye Kesi ya Uhaini

Dar es Salaam, Tanzania – Novemba 6, 2026. Mahakama Kuu ya Tanzania, Masjala Ndogo ya Dar es Salaam, imemhukumu Mwenyekiti wa Taifa wa Chama cha Demokrasia na Maendeleo (CHADEMA), Tundu Antiphas Lissu, kifungo cha miaka minne jela baada ya kumtia hatiani kwa kosa la uchochezi.

Hukumu hiyo imetolewa leo, Ijumaa Novemba 6, 2026, na jopo la majaji watatu lililoongozwa na Jaji Dunstan Ndunguru, baada ya Mahakama kumwachia huru Lissu katika shtaka la uhaini alilokuwa akikabiliwa nalo tangu Aprili 2025.

Mahakama Yaeleza Sababu za Hukumu

Katika uamuzi wake, Mahakama imeeleza kuwa upande wa mashtaka haukufanikiwa kuthibitisha kosa la uhaini dhidi ya Lissu, lakini ushahidi uliowasilishwa ulitosha kuthibitisha kosa la uchochezi.

Jopo la majaji lilieleza kuwa kauli zilizotolewa na Lissu kuhusu kuzuia Uchaguzi Mkuu wa mwaka 2025 zilikuwa na mwelekeo wa kuhamasisha vitendo vya kuvuruga uchaguzi huo.

Mahakama ilitumia kifungu cha 319 cha Sheria ya Mwenendo wa Makosa ya Jinai kumtia hatiani kwa kosa dogo mbadala la uchochezi chini ya kifungu cha 390 cha Kanuni ya Adhabu, licha ya kosa hilo kutokuwapo kama shtaka tofauti katika hati ya mashtaka.

Lissu Ajitetea Mahakamani Kabla ya Hukumu

Kabla ya kutolewa kwa adhabu, Lissu aliomba Mahakama izingatie hali yake ya kiafya pamoja na historia ya huduma yake kwa taifa.

Alieleza kuwa amewahi kufanyiwa upasuaji mara nyingi kutokana na majeraha aliyoyapata katika tukio la kushambuliwa kwa risasi mwaka 2017.

Aidha, alieleza kuwa mazingira ya gerezani yanaweza kuathiri zaidi afya yake.

Kwa upande wake, upande wa mashtaka uliomba Mahakama kutoa adhabu kali kwa hoja kwamba vitendo vya uchochezi vinaweza kuhatarisha amani, usalama na shughuli za kiuchumi nchini.

Hata hivyo, baada ya kusikiliza hoja za pande zote mbili, Mahakama iliamua kumhukumu Lissu kifungo cha miaka minne jela.

CHADEMA Yatangaza Kukata Rufaa

Baada ya hukumu hiyo, CHADEMA kupitia mwanasheria wake mkuu, Dkt. Rugemeleza Nshala, imetangaza nia ya kukata rufaa kupinga uamuzi wa Mahakama.

Akizungumza na waandishi wa habari katika makao makuu ya chama hicho yaliyopo Mikocheni, Dar es Salaam, Dkt. Nshala amesema timu ya wanasheria itaanza taratibu za kisheria za kupinga hukumu hiyo.

Pia amesema watawasilisha maombi ya dhamana wakati wakisubiri kusikilizwa kwa rufaa.

Kwa mujibu wa Dkt. Nshala, Lissu alikuwa tayari amekaa mahabusu kwa siku 577 kabla ya kutolewa kwa hukumu hiyo, jambo ambalo amesema linahitaji kuzingatiwa katika hatua zinazofuata za kisheria.

Kesi Iliyofuatiliwa Ndani na Nje ya Tanzania

Kesi ya Lissu imekuwa ikifuatiliwa kwa karibu na wananchi, viongozi wa kisiasa, wanaharakati wa haki za binadamu pamoja na jumuiya ya kimataifa.

Lissu alikamatwa Aprili 9, 2025, baada ya kuhutubia mkutano wa kisiasa uliokuwa ukihimiza mageuzi ya uchaguzi nchini Tanzania.

Kesi hiyo ilihusishwa na kauli zake kuhusu kutofanyika kwa uchaguzi bila mageuzi ya mfumo wa uchaguzi.

Lissu amekuwa akikana kutenda makosa na kusisitiza kuwa kauli zake zilikuwa sehemu ya shughuli halali za kisiasa.

Mashirika ya haki za binadamu, yakiwemo Amnesty International, yamekosoa hukumu hiyo na kutoa wito wa kuachiliwa kwake.

Hatua Inayofuata ni Rufaa

Kwa sasa, Lissu anaendelea kuwa chini ya ulinzi wa mamlaka za magereza baada ya Mahakama kutoa hukumu hiyo.

Hatua inayotarajiwa kufuata ni kuwasilishwa kwa rufaa pamoja na maombi ya dhamana, kama ilivyotangazwa na upande wa utetezi.

Uamuzi wa Mahakama kuhusu rufaa au dhamana utategemea taratibu za kisheria na hoja zitakazowasilishwa.